به گزارش پایگاه خبری تحلیلی سپهر فردا، آیتالله سیدهاشم حسینی بوشهری در آیین رونمایی از کتاب هفت جلدی «مفتاح الهدایه فی شرح تحریر الوسیله» اثر آیتالله مقتدایی و تکریم شخصیت علمی این عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم که شامگاه شنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۴ با حضور علما و بزرگان در مجتمع فرهنگی یادگار امامخمینی(ره) قم برگزار شد بیان کرد: امشب، در حقیقت بزرگداشت شخصیت برجستهای را گرامی میداریم که تمام عمر خود را با اخلاص در مسیر اسلام، انقلاب و مکتب اهلبیت(ع) صرف کرده است.
نایب رئیس مجلس خبرگان رهبری با بیان اینکه ملل مختلف جهان برای دانشمندان خود مراسم تکریم برگزار میکنند، افزود: با یک مقایسه کوتاه میتوان دریافت که میان تکریم علمی در فرهنگهای بشری و تکریمی که قرآن و معارف اهلبیت(ع) برای علم و عالم قائلاند، تفاوت بسیار وجود دارد. قرآن کریم در آیاتی نور را در برابر ظلمت، و بینایی را در برابر نابینایی قرار میدهد و این قیاسها در حقیقت مقایسه علم و جهل است.
رئیس جامعه مدرسین حوزه علمیه قم ادامه داد: در آیات قرآن کریم، مقام مؤمنان و عالمان دین با واژه «درجات» توصیف شده که نکره بودن آن، بر عظمت و رفعت این جایگاه دلالت دارد. همچنین پیامبر اعظم(ص) میفرمایند: «مَن أکرَمَ عالِماً فقد أکرَمَنی و مَن أکرَمَنی فقد أکرَمَ الله»؛ ازاینرو میتوان گفت جلسه امشب، مجلس اکرام الهی است؛ زیرا تکریم عالم، تکریم خداوند است.
نایب رئیس مجلس خبرگان رهبری افزود: در روایات آمده است که «أکرم العباد إلی الله بعد الأنبیاء العلماء»؛ گرامیترین بندگان خداوند پس از انبیا، عالمان هستند. بر همین اساس، مراسم امروز تکریم عالمی است که افتخار او، تحصیل در حوزههای علمیه و بهرهمندی از خرمن علم بزرگانی همچون امام خمینی(ره) بوده است.
وی با اشاره به سوابق آیتالله مقتدایی گفت: ایشان از اعضای برجسته جامعه مدرسین حوزه و همراهان مورد اعتماد امام خمینی(ره) بود و با حکم ایشان در مسئولیتهای مهم قضایی نقشآفرینی کرد. پس از بازگشت به قم نیز احساس کرد که باید مسیر علمی و نظری خود را تکمیل کنند و به همین منظور نگارش آثاری در موضوعاتی همچون حدود، خمس و انفاق را آغاز کردند.
وی ادامه داد: همانگونه که شاگرد فاضل ایشان اشاره کرد، مجموعه آثار فقهی آیتالله مقتدایی در موضوع حدود، در حدود ۱۵ جلد و به زبان عربی در دست انتشار است. این تلاشها نشان میدهد که عالم نمیتواند سکوت یا توقف داشته باشد؛ زیرا انسانها سه حالت دارند: رشد و بالندگی، ایستایی و درجا زدن، و سقوط. ایشان از جمله عالمانی است که مسیر بالندگی را برگزیده و ثابت کرده است که در سنگر قم نیز همچنان در مسیر انقلاب گام برمیدارد.
آیتالله حسینی بوشهری در ادامه اظهار کرد: یکی از مهمترین نکاتی که در قرآن کریم و روایات اهلبیت(ع) بر آن تأکید شده، «استفاده صحیح از فرصتهای زندگی» است. فرصتهای دنیا محدود و گذراست و انسان باید از آن توشهای برای آخرت بردارد؛ چرا که مراحل و ایام آن عالم بسیار طولانیتر از دنیای ماست.
امام جمعه قم سپس به دعای معروف امام سجاد(ع) اشاره کرد و گفت: امام(ع)، عمر خود را تنها زمانی ارزشمند میداند که در مسیر عبودیت باشد و میفرماید اگر قرار است عمر انسان زمینه نفوذ شیطان شود، بهتر است چنین عمری ادامه نیابد. این دعا نشان میدهد بهرهگیری صحیح از فرصتها، امری حیاتی و برجسته در معارف اسلامی است.
رئیس شورای عالی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم در ادامه به دومین نکته مورد تأکید معارف دینی پرداخت و گفت: «عالم به زمان بودن» یکی از ویژگیهایی است که برای انسان مؤمن و بهویژه اهل علم ضروری است. فرد باید بداند امروز در چه شرایط و جایگاهی قرار دارد و متناسب با همان موقعیت سخن بگوید، قلم بزند و رفتار نشان دهد.
آیتالله حسینی بوشهری سومین نکته را «حفظ جامعیت علمی طلاب» عنوان کرد و گفت: شاگردان مکتب امام صادق(ع) باید بکوشند در دوران تحصیل و تحقیق، تنها به یک رشته علمی اکتفا نکنند و در علوم متعدد صاحبنظر شوند.
وی با اشاره به گستردگی علوم در روزگار حاضر افزود: هرچند امروز دستیابی به مقام «جامع معقول و منقول» نسبت به گذشته دشوارتر شده است، اما همچنان میتوان شرایطی فراهم کرد که طلاب بتوانند در حوزههای مختلف علمی رشد کنند و به مراتب بالایی برسند.
وی افزود: شخصیتی که امشب به احترام او گرد هم آمدهاید، به باور من دارای هر سه ویژگی بهرهگیری از فرصتهای عمر، اولویتشناسی و جامعیت علمی است.
آیتالله حسینی بوشهری ادامه داد: آیت الله مقتدایی از خانوادهای اصیل برخاسته و در محضر پدر بزرگواری همچون مرحوم آیتالله حاج شیخ محمود مقتدایی رشد یافته است. هنگامی که رژیم رضاخانی در اصفهان و سراسر کشور فشار شدیدی بر مردم وارد میکرد و حجاب را ممنوع ساخته بود، پدر آیتالله مقتدایی برای حفظ دین، خود و خانوادهاش از اصفهان هجرت کرد؛ هجرتی که در فرهنگ دینی ما همواره با برکات فراوان همراه است.
وی در ادامه توضیح داد: این عالم ربانی برای رهایی از فشار مأموران رضاخان به روستایی دوردست رفت و در آنجا توانست امنیت و آرامش نسبی را برای خانواده خود فراهم کند.
آیتالله حسینی بوشهری با اشاره به زندگی پربرکت آیتالله مقتدایی، سیر علمی و عملی او را الگویی ارزشمند برای حوزههای علمیه دانست و گفت: شخصیتی که امروز در نودسالگی مورد تکریم قرار میگیرد، از همان کودکی و پس از طی تحصیلات ابتدایی، علوم اولیه را نزد پدر فرا گرفت. با فراهمشدن شرایط، برای ادامه مسیر علمی راهی اصفهان شد. آیتالله مقتدایی عمر خود را در مسیر علم، اخلاق و خدمت به انقلاب گذراند.
وی افزود: در آن سالها، بسیاری از طلاب در ایام تابستان از اصفهان به قم میآمدند تا از فضای مناسب شهر و حضور عالمان برجسته بهرهمند شوند. آیتالله مقتدایی نیز در محضر استادانی چون مرحوم آیتالله خادمی، میرزا علی آقای شیرازی استاد اخلاقی که شهید مطهری از او با نیکی یاد میکرد و دیگر بزرگان دروس مقدمات، تفسیر، نهجالبلاغه، اخلاق و فقه را آموخت.
رئیس شورای عالی جامعه مدرسین ادامه داد: قم دریایی بیکران بود؛ دریایی که در آن، آیتاللهالعظمی بروجردی، امام خمینی(ره)، آیتالله محقق داماد، آیتالله گلپایگانی و دیگر شخصیتهای برجسته حضور داشتند. آیتالله مقتدایی پس از ورود به قم، در محضر این بزرگان زانوی ادب بر زمین زد.
نایب رئیس مجلس خبرگان رهبری افزود: ایشان در درس صبح و عصر امام خمینی(ره) شرکت میکرد و در نماز جماعت مغرب آن حضرت نیز حاضر میشد. نفس گرم امام و تربیت اخلاقی ایشان تأثیری عمیق بر شخصیت آیتالله مقتدایی گذاشت. چنانکه حاضران در درس اخلاق امام میگفتند تا یک هفته از فضای معنوی آن درس بینیاز میشدیم.
آیتالله حسینی بوشهری با اشاره به فعالیتهای انقلابی آیتالله مقتدایی اظهار کرد: پیش از انقلاب، هرجا احساس میکرد باید در مسیر مبارزه با طاغوت اقدامی انجام دهد، بدون تردید پای بیانیهها و اعلامیهها را امضا میکرد. امضاهای ایشان پای اسناد مرتبط با حمایت از امام و پیشبرد نهضت بهروشنی این همراهی را نشان میدهد.
امام جمعه قم ادامه داد: پس از پیروزی انقلاب اسلامی، آیتالله مقتدایی در همان ماههای نخست به خرمشهر، آبادان، ملایر و زنجان رفت تا مسئولیتهای قضایی را بپذیرد. او درس و بحث حوزه را به احترام امام (ره) و برای خدمت به نظام کنار گذاشت و در دادگاههای انقلاب و مسئولیتهای مختلف در تهران و دیگر شهرها حضور یافت.
آیتالله حسینی بوشهری افزود: این عالم بزرگوار در دوران امام خمینی(ره) و نیز در زمان رهبری حضرت آیتالله خامنهای، مسئولیتهای متعددی در نظام اسلامی بر عهده داشت و همواره شخصیتی اثرگذار، امین و خدمتگزار باقی ماند.
آیتالله حسینی بوشهری با تجلیل از سابقه طولانی خدمات آیتالله مقتدایی در عرصه قضایی و علمی گفت: این استاد حوزه علمیه چهرهای ایستاده در میدان» است که در دوران امام خمینی(ره) و رهبر معظم انقلاب مسئولیتهای مهمی را برعهده داشته است.
وی با اشاره به مسئولیتهای سنگین آیتالله مقتدایی از جمله دادستانی کل کشور، سخنگویی بخشهایی از دستگاه قضایی افزود: ایشان از جمله شخصیتهایی بودند که در میدان میایستادند و مقتضای فرمان امام را بهصورت دقیق اجرا میکردند. امروز نیز این عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم در خدمت انقلاب و رهبری است.
آیتالله حسینی بوشهری با بیان اینکه آیتالله مقتدایی سالها در خدمت حوزه علمیه بوده است، گفت: ایشان علاوه بر عضویت در جامعه مدرسین، در مدیریت حوزههای علمیه و شورای عالی حوزهها نقشی مؤثر داشتند و تمام وقت در این مسیر مجاهدت کردند.
وی ادامه داد: پس از ارتحال پدر بزرگوارشان، مردم اصفهان از ایشان درخواست کردند که بهجای پدر به این منطقه بیایند و ارتباط معنوی آنان را استمرار بخشند. آیتالله مقتدایی نیز همزمان با تدریس در قم، در اصفهان نیز تدریس داشتند تا مردم از حضور ایشان بهرهمند شوند.
نایب رئیس مجلس خبرگان رهبری از ابتکارات فرهنگی آیتالله مقتدایی نیز یاد کرد و گفت: ایشان با تأسیس مجموعه فرهنگی امام صادق(ع) و حوزه علمیه خواهران و همچنین دعوت از مبلغان حوزه علمیه قم و اصفهان، فعالیتهای فرهنگی ارزشمندی را پایهگذاری کردند.
وی افزود: یکی از هنرهای علمی آیتالله مقتدایی این بود که از فرصتها بهترین استفاده را میکرد و برجستهترین استادان را برای تحصیل خود برگزید. علاوه بر علوم متداول حوزوی، در مباحثی مانند تفسیر، نهجالبلاغه و اخلاق نیز بهصورت جدی کسب معرفت کرد و معتقد بود باید متناسب با زمان گام برداشت.
رئیس جامعه مدرسین حوزه علمیه قم به دوره طولانی تدریس درس خارج فقه توسط آیتالله مقتدایی اشاره کرد و گفت: ایشان حدود ۲۰ سال دروس خارج فقه را در موضوعات مختلف تدریس کردند. برخی از این آثار بهزودی رونمایی خواهد شد و امیدواریم خداوند به ایشان عمر با برکت عطا کند تا مجلدات دیگر نیز آماده انتشار شود.
در پایان مراسم نیز از مجموعه ۷ جلدی کتاب «مفتاح الهدایه فی شرح تحریر الوسیله» که مؤلف آن آیتالله مرتضی مقتدایی است، رونمایی شد.
